Stablecoiny obiecują coś, co brzmi jak połączenie dwóch światów: cenę stabilną jak waluta tradycyjna i szybkość kryptowalut. Dla części oszczędzających pojawia się więc pytanie, czy mogą zastąpić konto oszczędnościowe, zwłaszcza gdy platformy kryptowalutowe kuszą wyższym oprocentowaniem niż banki. Odpowiedź zależy od tego, do czego mają służyć pieniądze i jakie ryzyko jest akceptowalne.
W praktyce stablecoiny są dziś przede wszystkim narzędziem płatniczym. Używa się ich do przelewów międzynarodowych, rozliczeń między giełdami i płatności w serwisach internetowych, które akceptują kryptowaluty, od sklepów po platformy rozrywkowe, takie jak xon bet kasyno, gdzie obok kart płatniczych i portfeli elektronicznych dostępne są także wpłaty w kryptowalutach. To zastosowanie zupełnie inne niż oszczędzanie, a mylenie obu ról jest jednym z najczęstszych błędów początkujących.
Czym właściwie jest stablecoin i jak działa
Stablecoin to token, którego wartość jest powiązana z aktywem odniesienia, najczęściej dolarem amerykańskim lub euro. Najpopularniejsze z nich utrzymują kurs dzięki rezerwom w gotówce i krótkoterminowych obligacjach, które emitent deklaruje jako pokrycie dla każdego wyemitowanego tokena. Unijne przepisy MiCA dzielą je na tokeny powiązane z jedną walutą, które może emitować wyłącznie bank lub instytucja pieniądza elektronicznego, oraz tokeny oparte na koszyku aktywów. Posiadacz tokena powiązanego z walutą ma prawo w każdej chwili wymienić go u emitenta po wartości nominalnej i bez opłat.
Stabilność nie jest jednak gwarantowana. W maju 2022 roku algorytmiczny TerraUSD, który nie miał pełnego pokrycia w rezerwach, stracił powiązanie z dolarem i praktycznie całą wartość. Nawet tokeny z rezerwami potrafią się zachwiać, co pokazał marzec 2023 roku, gdy USDC chwilowo spadł wyraźnie poniżej dolara po upadku Silicon Valley Bank, w którym emitent trzymał część środków.
Jak chronione są środki na koncie oszczędnościowym?
Konto oszczędnościowe w polskim banku działa w zupełnie innym otoczeniu prawnym. Środki są objęte gwarancją Bankowego Funduszu Gwarancyjnego do równowartości 100 tys. euro na klienta w jednym banku, a sam bank podlega nadzorowi Komisji Nadzoru Finansowego. Odsetki są opodatkowane 19-procentowym podatkiem od zysków kapitałowych, pobieranym automatycznie przez bank. Przy założeniu, że na koncie leży 10 000 zł oprocentowane na 4% w skali roku, roczne odsetki wyniosą 400 zł brutto, a po podatku około 324 zł.
Oprocentowanie kont oszczędnościowych zależy od stóp procentowych NBP i promocji poszczególnych banków. Najwyższe stawki zwykle dotyczą nowych środków lub ograniczonych kwot, dlatego warto czytać warunki, zanim przeniesie się oszczędności.
Porównanie konta oszczędnościowego i stablecoina
Najważniejsze różnice dotyczą ochrony środków, ryzyka walutowego i sposobu opodatkowania. Zestawienie poniżej pokazuje je w uproszczonej formie.
| Cecha | Konto oszczędnościowe | Stablecoin |
|---|---|---|
| Gwarancja środków | BFG do 100 tys. euro | Brak gwarancji depozytów |
| Waluta | Zwykle złoty | Najczęściej dolar lub euro |
| Źródło zysku | Odsetki wypłacane przez bank | Programy platform, nie emitenta |
| Podatek | 19% od odsetek, pobierany przez bank | 19% od dochodu, rozliczany samodzielnie |
| Przelewy | Zależne od banku i systemu płatności | Całodobowo, z opłatą za transakcję w sieci |
Z tabeli wynika, że stablecoin nie jest odpowiednikiem lokaty, tylko innym rodzajem aktywa. Dla osoby rozliczającej się w złotych dochodzi też ryzyko kursowe, bo token powiązany z dolarem może tracić na wartości wraz ze spadkiem kursu USD/PLN.
Skąd biorą się wysokie odsetki od stablecoinów
Oprocentowanie oferowane na platformach kryptowalutowych nie pochodzi od emitenta tokena. Unijne rozporządzenie MiCA, które w pełni obowiązuje od końca 2024 roku, zakazuje emitentom stablecoinów i dostawcom usług kryptoaktywów wypłacania odsetek od samych tokenów. Zysk generują więc zwykle programy pożyczkowe, stakingowe lub inne produkty platformy, w których środki klienta są wykorzystywane dalej.
Ryzyko takich rozwiązań pokazał upadek platform pożyczkowych w 2022 roku, gdy klienci części z nich na długo stracili dostęp do swoich środków. Wyższe oprocentowanie jest w tym przypadku zapłatą za ryzyko kontrahenta, którego na koncie bankowym praktycznie nie ma.
Inaczej wygląda też rozliczenie z fiskusem. Dochód ze sprzedaży kryptowalut za złote lub inne waluty tradycyjne jest w Polsce opodatkowany stawką 19% i trzeba go samodzielnie wykazać w zeznaniu PIT-38. Sama wymiana jednej kryptowaluty na inną nie powoduje obowiązku podatkowego, ale wymaga prowadzenia dokładnej dokumentacji kosztów.
Kiedy który wybór ma sens dla oszczędzającego
Oba rozwiązania mogą współistnieć, jeśli każde pełni swoją rolę. Konto oszczędnościowe sprawdza się jako poduszka finansowa i miejsce na pieniądze, które mogą być potrzebne w każdej chwili. Stablecoiny mają sens dla osób, które już korzystają z kryptowalut, wykonują częste przelewy zagraniczne lub rozliczają się z kontrahentami w innych walutach.
Przy wyborze stablecoina warto sprawdzić, czy emitent spełnia wymogi MiCA i publikuje regularne raporty o rezerwach. W Unii Europejskiej giełdy ograniczyły już dostęp do części tokenów, które tych wymogów nie spełniają. Pieniądze przeznaczone na rozrywkę, w tym na gry online, rozsądnie jest trzymać osobno od oszczędności i nigdy nie przesuwać do nich środków z poduszki bezpieczeństwa.
Stablecoiny to przydatne narzędzie, ale nie zamiennik konta oszczędnościowego. Najbezpieczniejszy plan zakłada, że oszczędności zostają w systemie z gwarancją depozytów, a kryptowaluty pełnią funkcję dodatku dla osób, które rozumieją ich mechanizmy i ryzyko.


Jeśli nie masz jeszcze konta, dołącz do społeczności Formula 1 - Dziel Pasję!
zarejestruj się